اصول تغذیهٔ صحیح در ماه رمضان

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی«خبرلنده» دکتر جان محمد ملک‌زاده در خصوص تأثیرات ماه مبارک رمضان بر سلامتی روزه‌داران و بیماران گفت: در ماه مبارک رمضان، روزه‌داری موجب تغییرات متعددی در عملکرد بدن می‌شود که در صورت رعایت الگوی صحیح تغذیه، می‌تواند اثرات مثبتی بر سلامت عمومی بدن داشته باشد.

دانشیار گروه علوم تغذیه دانشگاه علوم پزشکی یاسوج با اشاره به تأثیر مستقیم روزه بر تنظیم متابولیسم، کنترل قند خون، فشارخون و وزن بدن، تأکید کرد: اصول تغذیهٔ صحیح در این ماه کلید بهره‌مندی از فواید جسمی و روحی روزه‌داری است.

تغییرات فیزیولوژیک در زمان روزه‌داری

دکتر ملک‌زاده گفت: با کاهش قند خون در طول روز، بدن برای تأمین انرژی به چربی‌سوزی روی می‌آورد و همین امر موجب ایجاد اجسام کتونی و بوی خاص دهان در روزه‌داران می‌شود.

وی افزود: این فرآیند در کنار افزایش فعالیت سلول‌های ایمنی باخاصیت ضدسرطانی، می‌تواند نقش مثبتی در ارتقای سیستم ایمنی بدن ایفا کند. همچنین، در صورت کنترل کالری دریافتی، روزه‌داری می‌تواند به کاهش تدریجی فشارخون، قند خون و وزن بدن کمک کند.

اصول تغذیهٔ صحیح در ماه رمضان

وی در ادامه افزود: در فاصلهٔ افطار تا سحر، دو تا سه لیتر آب و مایعات مصرف شود تا کم‌آبی بدن جبران گردد. از مصرف غذاهای شور، شیرینی‌های زیاد و قندهای ساده باید پرهیز کرد، زیرا این مواد سبب افزایش تشنگی و خستگی زودهنگام می‌شوند. در مورد نوشیدنی‌ها نیز بهتر است از چای کم‌رنگ استفاده شود و از چای پررنگ و قهوه خودداری گردد، چون این نوشیدنی‌ها موجب دفع بیشتر آب از بدن می‌شوند.

وعدهٔ سحر؛ تأمین انرژی پایدار

دکتر ملک‌زاده با تأکید بر اهمیت وعدهٔ سحر خاطرنشان کرد: مصرف کربوهیدرات‌های پیچیده؛ مانند حبوبات، غلات کامل (نان سنگک، جو و سبوس‌دار) و پروتئین کافی از گوشت کم‌چرب، مرغ، ماهی، تخم‌مرغ و لبنیات کم‌چرب را از عوامل مؤثر بر پایداری انرژی و کنترل گرسنگی است.

وی خاطر نشان کرد: خوردن میوه‌ها و سبزی‌ها آبدار و نوشیدن آب کافی نیز از نکات ضروری سحر است. در مقابل، مصرف قندهای ساده مانند قند، مربا، نوشابه و عسل باید محدود شود تا از افت ناگهانی قند خون جلوگیری گردد.

وعدهٔ افطار؛ بازگشت تدریجی بدن به حالت طبیعی

دکتر ملک‌زاده برای شروع افطار توصیه می‌کند با خرما، آب گرم یا سوپ روزه را بازکرده و چند دقیقه بعد وعدهٔ اصلی صرف شود تا ولع غذا و پرخوری کاهش یابد. در ساعت‌های بین افطار تا سحر نیز مصرف میوه و سبزی‌ها به‌عنوان میان‌وعده سبک، به تنظیم اشتها کمک می‌کند و مانع از دریافت کالری بیش از نیاز می‌شود.

کاهش وزن و حفظ تناسب‌اندام

وی همچنین گفت: روزه‌داری در صورت رعایت میزان کالری مصرفی متناسب با نیاز روزانه بدن، فرصت مناسبی برای تنظیم وزن است. استفاده از غذاهای کم‌چرب، کم شیرین و تقسیم وعده‌ها در طول شب بهترین روش برای کاهش وزن سالم است.

توصیه‌ها برای بیماران خاص

 دکتر ملک‌زاده در خصوص بیماران دیابتی گفت: بیماران خصوصاً دیابتی‌ها باید پیش از روزه‌داری با پزشک خود مشورت کنند تا در صورت نیاز، نوع یا دز دارو تغییر یابد.

وی توصیه کرد: بیماران دیابتی در وعدهٔ سحر به‌جای قندهای ساده از کربوهیدرات‌های پیچیده استفاده کنند تا سطح قند خون به‌تدریج افزایش یابد. در نهایت، اگر بیمار نیازمند مصرف دارو در ساعات روز باشد و امکان جایگزینی با نوع طولانی اثر وجود نداشته باشد، بهتر است از روزه‌داری پرهیز کند.

علت افت تمرکز

این دانشیار علوم تغذیه تأکید کرد: افت تمرکز در روزه‌داران ناشی از کاهش شدید قند خون است. راهکار پیشگیری از آن، مصرف مواد دارای کربوهیدرات دیر جذب (حبوبات، غلات کامل، نان سبوس‌دار) و پرهیز از قندهای ساده در وعده سحر است تا عملکرد مغز در طول روز پایدار بماند.

انتهای خبر/